తీవ్రమైన వ్యాయామం చేసిన తర్వాత మూత్రంలో రక్తం పడటాన్ని గమనించారా? ఇది ఒక్క రోజులోనే తగ్గిపోయినప్పటికీ, శరీరంలో ఏదైనా ఇతర ఆరోగ్య సమస్య ఉందనడానికి ఇది సంకేతం కావచ్చని వైద్యులు హెచ్చరిస్తున్నారు. వ్యాయామం వల్ల వచ్చే ఈ ‘హెమటూరియా’ ఎందుకు వస్తుంది…గమనించాల్సిన ప్రమాద సంకేతాలు ఏమిటి, యురాలజిస్ట్ను ఎప్పుడు కలవాలో ఇక్కడ తెలుసుకోండి.
తీవ్రమైన శారీరక శ్రమ తర్వాత మూత్రంలో రక్తం కనిపించడం కాస్త భయాందోళనకు గురిచేసే విషయమే. వ్యాయామం వల్ల తాత్కాలికంగా వచ్చిన సమస్య అని చాలామంది భావిస్తుంటారు కానీ దీనిని అస్సలు నిర్లక్ష్యం చేయకూడదు. ఇది లోపల ఉన్న తీవ్రమైన ఆరోగ్య సమస్యకు సూచన కావచ్చు.
మూత్రంలో రక్తం పడటాన్ని వైద్య పరిభాషలో ‘హెమటూరియా’ అంటారు. కఠినమైన వ్యాయామాలు చేసిన తర్వాత ఇది కనిపించి, ఒక రోజులో మాయం కావచ్చు. పుణేలోని మణిపాల్ హాస్పిటల్ యురాలజీ కన్సల్టెంట్ డోక్టర్ అంకిత్ శర్మ తెలిపిన వివరాల ప్రకారం, చికిత్స అందించాల్సిన ఏదైనా అంతర్గత సమస్యకు ఇది సంకేతం కావచ్చు.
వ్యాయామం తర్వాత మూత్రంలో రక్తం ఎందుకు వస్తుంది?
మారథాన్ రన్నింగ్, సుదీర్ఘ సైక్లింగ్ లేదా జిమ్లో తీవ్రమైన వర్కవుట్లు వంటి కఠినమైన శారీరక శ్రమతో వ్యాయామ సంబంధిత హెమటూరియా ముడిపడి ఉంటుంది.
డాక్టర్ శర్మ ప్రకారం, దానికి గల కారణాలు:
వ్యాయామ ప్రభావం వల్ల మూత్రాశయం (Bladder) రాపిడికి గురికావడం లేదా రగిలిపోవడం (Irritation)
డిహైడ్రేషన్ (శరీరంలో నీటి శాతం తగ్గడం)
ఎక్కువ సమయం వ్యాయామం చేయడం వల్ల శరీరానికి కలిగే ఒత్తిడి
అయితే, మూత్రంలో రక్తం రావడానికి ఇవే కాకుండా ఇతర కారణాలు కూడా ఉన్నాయి:
యూరినరీ ట్రాక్ట్ ఇన్ఫెక్షన్లు (UTIs)
మూత్రపిండాలు (కిడ్నీలు) లేదా మూత్రాశయంలో రాళ్లు ఉండటం
వయస్సు పైబడిన పురుషుల్లో ప్రొస్టేట్ గ్రంథి పరిమాణం పెరగడం
కిడ్నీ సంబంధిత రుగ్మతలు
మూత్రాశయం, మూత్రనాళం లేదా కిడ్నీలలో గడ్డలు/ట్యూమర్లు (Tumours)
మీరు ఎప్పుడూ నిర్లక్ష్యం చేయకూడని హెచ్చరిక సంకేతాలు
మీ మూత్రంలో రక్తం కనిపించినట్లయితే, ముఖ్యంగా క్రింది లక్షణాలు ఉంటే తప్పకుండా వైద్యుడిని సంప్రదించాలి:
వీపు, నడుము భాగాలు లేదా పొత్తికడుపులో నొప్పులు
మూత్ర విసర్జన సమయంలో నొప్పి లేదా మంటగా అనిపించడం
తరచుగా మూత్రానికి వెళ్లాల్సి రావడం
మూత్ర విసర్జన ప్రారంభించడం లేదా ఆపడంలో ఇబ్బంది కలగడం
జ్వరం లేదా వణుకు రావడం
డాక్టర్ శర్మ గమనించిన దాని ప్రకారం, మూత్రంలో రక్తం ఎల్లప్పుడూ కంటికి కనిపించకపోవచ్చు. దానిని గుర్తించడానికి ల్యాబ్ టెస్ట్ (Urine test) అవసరం కావచ్చు.
వైద్యులు కారణాన్ని ఎలా గుర్తిస్తారు?
హెమటూరియాకు కారణాన్ని తెలుసుకోవడానికి, వైద్యులు ముందుగా రోగి ఆరోగ్య చరిత్రను మరియు శారీరక పరిక్షలను నిర్వహిస్తారు. లక్షణాల ఆధారంగా వారు ఈ క్రింది పరీక్షలను సూచించవచ్చు:
మూత్ర పరీక్షలు (Urine tests)
కిడ్నీ పనితీరును తనిఖీ చేయడానికి రక్త పరీక్షలు
ఆల్ట్రాసౌండ్ లేదా CT స్కాన్
సిస్టోస్కోపీ (Cystoscopy – ఒక చిన్న కెమెరా ద్వారా మూత్రాశయం లోపలి భాగాన్ని పరిశీలించడం)
ఈ పరీక్షలు రక్తం ఎక్కడి నుండి వస్తుందో గుర్తించడానికి మరియు తీవ్రమైన వ్యాధులను ముందుగానే నివారించడానికి సహాయపడతాయి.
దీనికి ఎల్లప్పుడూ సర్జరీ (ఆపరేషన్) అవసరమా?
దీనికి ప్రతిసారీ శస్త్రచికిత్స అవసరం లేదు. అందించే చికిత్స అనేది అసలు కారణంపై ఆధారపడి ఉంటుంది.
ఉదాహరణకు:
యూరినరీ ఇన్ఫెక్షన్లను మందులతో నయం చేయవచ్చు.
డిహైడ్రేషన్ సమస్యను సరిపడా నీరు మరియు ద్రవపదార్థాలు తాగడం ద్వారా తగ్గించవచ్చు.
చిన్న చిన్న కిడ్నీ రాళ్లు ప్రత్యేక చికిత్స లేకపోయినా నీటి ద్వారా బయటకు పోతాయి.
పెద్ద రాళ్లు ఉంటే లేజర్ చికిత్స లేదా ఎండోస్కోపిక్ సర్జరీ అవసరం కావచ్చు.
Also Read:దర్మేంద్ర ప్రధాన్ రాజీనామా
కేవలం లక్షణాన్ని బట్టి కాకుండా, వ్యాధి నిర్ధారణ ఆధారంగా చికిత్స ఎంచుకోబడుతుంది.
యురాలజిస్ట్ను ఎప్పుడు కలవాలి?
ఒక్క రోజులోనే రక్తం రావడం ఆగిపోయినప్పటికీ, దానిని ఏదో సాధారణ సంఘటనగా వదిలేయకుండా వైద్యుడిని సంప్రదించాలని డాక్టర్ శర్మ సలహా ఇస్తున్నారు.
ఇది ఇన్ఫెక్షన్లు, కిడ్నీ రాళ్లు, కిడ్నీ వ్యాధులు లేదా అరుదైన సందర్భాల్లో మూత్రనాళ క్యాన్సర్ను ముందుగానే గుర్తించడంలో సహాయపడుతుంది. ఎంత త్వరగా వ్యాధి నిర్ధారణ జరిగితే, చికిత్స అంత సులభమవుతుంది.